|
|
U Kragujevcu, prvoj srpskoj prestonici, razvoj saobraćaja, pojava automobila i prvih autobuskih linija vezuje se za period od 1920. do 1930.godine i za Marka Medakovića, šofera i mehiničara Kralja Petra sa Solunskog fronta, šegrta i kalfe švapskih i čeških majsrora, dvorskog šofera i mehiničara. Od |
|
1929. do 1934.godine ugledna kragujevačka građevinska kompanija Ćirić, uz nadzor građevinskog inženjera Vojina Bratuljevića gradi put Kragujevac-Beograd, preko Topole i Ralje. Prva autobuska linija formirana je 1935. godine, a autobus „Dodž” vlasnika Ljube Petrovića, kretao je za Beograd iz naselja Mala Vaga u 6 ujutru, |
|
|
|
zastajao u centru Kragujevca pored Krsta, pa preko Trnave, Topole i Ralje do Beogradske trošarine. Iz Beograda se za Kragujevac vraćao uveče.
Iste godine otvara se linija za Gornji Milanovac, vozilom Internacional, nemačke firme „Opel-Blitz”. |
|
Zanimljivo je da su po Pravilniku putnici morali biti pristojno obučeni, muškarci sa kravatama a žene sa suknjama koje su morale da padaju preko kolena kada sede. |
|
Pred rat 1939. godine u Kragujevcu je bilo 80 limuzina, a najčešći saobraćajni prekršaji su bili prevelika brzina i vožnja pod uticajem alkohola. Za preveliku brzinu kazna je bila novčana, a za vožnju pod dejstvom alkohola zatvorska kazna. |
|
|
|
Turističke autobuske linije počele su na ovim prostorima 1940. godine kada je Marko Medaković kupio luksuzni autobus „SPAH”, a destanicaije su bile Vrnjačka Banja, Žiča i Oplenac.
Rat je prekinuo snažan razvoj autobuskog saobraćaja, a preduzeće |
|
Autosaobraćaj nastavlja ovu nit od 1946. godine, kada je osnovano pod imenom Gradsko auto-preduzeće, sa jednim starim autobusom, tri kamiona i 27 radnika.
Autobus je saobraćao na relaciji Kragujevac-Beograd jednom dnevno, polazio je u 6, vraćao se u 18 časova, |
|
|
a putovao ravno 6 sati.
Za prevoz putnika u gradu korišćeni su kamioni sa klupama.
Prvi director preduzeća bio je Vidan Nikolić.
Minisatrstvo saobraćaja preduzeću 1948. godine dodeljuje 32 kamiona sa klupama, a 1951. godine pripaja mu sekciju republičkog auto preduzeća Lasta iz Beograda. Od 1952. godine preduzeće menja ime u Auto Lasta, a ime Autosaobraćaj dobija 10. oktobra 1961. godine i ne menja ga do danas. |
|
Pojavljivanje na međunarodnim linijama vezano je za povezivanje sa Poslovnim udruženjem „Intertransport” iz Ljubljane, a 1965. godine beleži se i najsnažniji razvoj preduzeća, jer je nabavljeno 30 novih autobusa, više teretnih i taksi vozila, a intezivno se razvija i gradski saobraćaj. Izuzetan značaj Autosaobraćaja je u razvoju putničkog saobraćaja u regionu Paraćin, Aranđelovac, Mladenovac. |
Održavan je međurepublički i republički saobraćaj na 34 linije, a
lokalni saobraćaj na 68 linija.
Te godine u voznom parku je 112 autobusa, zatim 121 teretno vozilo, a iste godine formiran je u preduzeću Sektor za turizam koji je imao biroe u Kragujevcu, Paraćinu, Aranđelovcu, Despotovcu i Mladenovcu.
Godinu dana kasnije formira se i Sektor za spoljnotrgovinske poslove.
Prva velika kriza zahvatila je preduzeće u periodu od 1967. do 1969. godine, kada beleži za to vreme ogroman gubitak od million dinara. Tada se ukida teretni saobraćaj, a put oporavka je nađen u putničkom saobraćaju. Gradi se
|
nova autobuska stanica, hala za remont vozila, zapošljava se novih 180 radnika i gradi zgrada direkcije u Stanovu.
|
Preduzeće gradi i autobuske stanice
u okolnim mestima: Rači, Batočini i Lapovu. |
Preduzeće je 1976. godine imalo 155 savremenih autobusa sa kapacitetom 6200 sedišta i 5000 stajanja, 347 dnevnih polazaka u 157 putnih pravaca i prevezlo 22 miliona putnika. Modernizuje se i gradski saobraćaj, a te godine uvode se i automati za kupovinu karata u autobusima.
U narednim godinama beleži se dalji razvoj preduzeća, a 1993. godine Autosaobraćaj postaje deoničarsko društvo.
Ratovi, sankcije i velike ekonomske teškoće u zemlji novi su veliki izazov za Autosaobraćaj. Posle godina stagnacije i velikih teškoća, bez značajnog obnavljanja voznog parka, izlazak iz krize počeo je sa novim milenijumom.
Nabavljena su nova vozila po evropskim standardima, a u godinama krize sačuvani najvažniji resursi. U Autosaobraćaju danas radi 800 radnika, od čega su više od polovine iskusni vozači, koji održavaju gradski, prigradski, međugradski i međunarodni putnički saobraćaj.
|
